Hướng dẫn kỹ thuật nhân giống và trồng cây cát sâm (Miletia speciosa)

1. Chuẩn bị cây giống

* Gieo hạt, tạo cây giống:

Hạt giống: Thu hái quả vào tháng 11 khi quả chín. Quả loại đậu, khi xanh quả phồng, có long mịn, màu xanh. Khi chín quả hơi dẹt, chuyển màu vàng nâu. Sau khi thu hái phơi khô (không phơi trực tiếp trên nền bê tông), khi khô quả chuyển màu đen và tự tách hạt ra. Hạt củ cát sâm giầu dinh dưỡng nên dễ bị thối hỏng. Gieo hạt tươi sau khi thu hái càng tốt. Nếu để bảo quản phải phơi hoặc sấy khô đạt độ ẩm 12%, bảo quản trong lọ thủy tinh màu tối, kín. Trong lượng 1.000 hạt trung bình: 280,7 gam.

Xử lý hạt giống qua nước ấm (2 sôi, 3 lạnh) trong 4-6 giờ, ủ hạt giống trong túi vải sạch hoặc ủ trong cát sạch. Hàng ngày rửa chua, sau 5-10 ngày hạt nứt nanh đem cấy vào bầu.

* Giâm hom, tạo cây giống:

Chọn cây cắt hom có thời gian sinh trưởng 2-3 năm, chọn cành bánh tẻ, cắt hom lấy 2-3 mắt ngủ, nhúng vào thuốc kích thích ra rễ. Sử dụng các chế phẩm kích thích ra rễ hiện có bán sẵn trên thị trường như: Chế phẩm Super root của công ty cổ phần Nông Dược; Chế phẩm N3M của công ty TNHH MTV Phú Lâm Thành; Chế phẩm TRIMIX – DT 120G của công ty TNHH Điền Trang, cách pha thuốc theo hướng dẫn sử dụng trên vỏ bao bì thuốc.

Pha chế thuốc kích thích ra rễ: Sử dụng α -NAA (α -Naphthalene aceticd). Cách pha chế: Dung dịch mẹ (nồng độ 1.000mg/l): Cân 1 gam α –NAA (dạng tinh thể) cho vào cốc thủy tinh, nhỏ 2-3 giọt NaOH 1N lắc đều, thêm chút nước nóng lắc đến khi tan. Dùng nước cất pha định dung 1 lít, cho vào lọ sử dụng dần. Dung dịch sử dụng để giâm hom cây (nồng độ 150 mg/l): Lấy 150 ml dung dịch mẹ pha với 1 lít nước. Sử dụng: Cắt hom theo tiêu chuẩn, buộc hom lại thành từng bó, nhúng phần gốc gom ngập 1-2 cm trong dung dịch đã pha chế, ngâm sau 15 phút thì vớt hom ra cấy vào giá thể đã chuẩn bị sẵn.

Giá thể giâm hom bằng cát mịn, sạch làm thành luống rộng 1,2m, cao 15-20cm hoặc đất tầng B đóng bầu. Che vòm cho luống hom bằng nilon kết hợp lưới đen che cắt nắng, tưới giữ ẩm thường xuyên cho hom giống, độ ẩm tốt nhất từ 60-65%. Sau 3-4 tuần hom bắt đầu ra rễ.

* Chăm sóc cây giống (cây gieo hạt và cây hom):

– Tưới nước: Tưới giữ ẩm thường xuyên cho cây giống. Cây trước khi xuất vườn 15-30 ngày, hạn chế tưới nước, chỉ tưới đủ ẩm, 3-4 lần/tuần.

– Làm cỏ, bón phân: Làm cỏ mặt luống định kỳ 1 lần/tháng. Bón thúc cây bằng phân bón NPK đầu trâu (30:10:10). Sau khi cấy cây 15-20 ngày tiến hành bón thúc lần đầu (bón nhử); lượng bón 0,1 kg/10.000 cây. Định kỳ bón thúc 3 tuần/lần. Lượng bón tăng dần lên 0,3 kg/10.000 cây; dừng bón thúc đến trước thời điểm xuất cây 1 tháng.

– Phòng trừ sâu, bệnh hại: Hiện chưa phát hiện được loài sâu bệnh hại chính nào trên cây cát sâm. Tuy nhiên tại vườn ươm nên định kỳ phun phòng bệnh 1 lần/tháng. Sử dụng thuốc Tilt Super 300EC (thuốc trừ nấm bệnh phỏ rộng); nồng độ, liều lượng như hướng dẫn sử dụng trên bao bì.

– Đảo bầu phân loại cây: Khi cây được 3-4 tháng tuổi; bộ rễ vượt qua khỏi đáy bầu thì tiến hành đảo bầu. Đảo bầu được bố trí thực hiện vào những ngày râm mát. Khi đảo bầu kết hợp phân loại cây con ra từng khu vực để tiện cho việc chăm sóc. Phân loại cây con trước khi xuất vườn làm 3 loại:

+ Cây đạt tiêu chuẩn xuất vườn.

+ Cây gần đạt tiêu chuẩn: Số cây này có thể chăm sóc tiếp trong thời gian ngắn là có thể xuất vườn.

+ Cây loại nhỏ: Tiếp tục chăm sóc để trồng cuối vụ hoặc trồng dặm. Cây chất lượng kém thì loại bỏ.

Đảo bầu phân loại xong phải tưới đẫm nước và che chắn bằng lưới che râm 2-3 ngày tiếp tục chăm sóc tưới nước đủ ẩm.

* Tiêu chuẩn cây xuất vườn: Tuổi cây 4-6 tháng; Chiều cao cây: 25-35cm;  Đường kính cổ rễ: 0,25-0,3cm; Cây không bị sâu bệnh; Cây không bị cụt ngọn;  Cây không bị vỡ bầu.

2. Làm đất, bón phân

* Chọn đất trồng: Chọn đất đồi rừng, vườn rừng có thành phần cơ giới nhẹ đến trung bình, đất có độ pH trung tính hoặc hơi kiềm. Độ dốc dưới 15 độ, độ cao dưới 700m so với mực nước biển, lượng mưa từ 1.500 – 2.500 mm/năm, nhiệt độ từ 180C-350C.

– Làm đất, bón phân lót: 

+ Làm đất toàn diện, lên luống. Luống rộng 1,2-1,5 m, rãnh luống rộng 60-70cm, tạo hố trên luống, kích thước 25 x 25 x 25cm. Làm đất cục bộ: Dọn sạch vườn đồi, vận chuyển cỏ rác ra khỏi khu trồng. Cuốc hố theo hàng, kích thước 40 x 40 x 40cm.

+ Bón lót và lấp hố: Bón lót 3-5kg phân chuồng hoai mục và 0,2kg phân NPK + 0,5kg phân vi sinh/hố. Việc bón phân lót được kết hợp với khi lấp hố và phải hoàn thành trước khi trồng từ 8-10 ngày. Lấp hố bằng đất mặt không lẫn đá, được nhặt sạch cỏ, rễ cây và đập nhỏ.

Cách bón và lấp hố: Dùng cuốc cào lớp mặt lấp đầy 1/2 chiều sâu của hố, sau đó bỏ phân theo lượng quy định xuống hố, tiếp tục lấp đất màu đến 2/3 chiều sâu của hố rồi trộn đều với phân trong hố. Cuối cùng lấp đất đầy hố, vun thành hình mu rùa cao hơn miệng hố 5cm.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.